पाऊस पडला तर
If it rains

जर … तर या जोडीने अट सांगणे, आणि नाहीतर या शब्दाने दुसरी बाजू.

Set a condition with the जर … तर frame, and give the other case with नाहीतर.

ऐका · Listen

उद्याचा विचार
आजी —सीता, उद्या तू बाजारात जाशील का?
Sītā, will you go to the market tomorrow?
सीता —हो आजी. पण जर पाऊस पडला, तर मी घरातच थांबेन.
Yes, Granny. But if it rains, I'll stay right at home.
आजी —मग भाजी कोण घेईल?
Then who will get the vegetables?
सीता —कदाचित राम जाईल. त्याला उद्या काम नाही.
Perhaps Rām will go. He has no work tomorrow.
आजी —बरे. जर तो गेला, तर त्याला यादी दे.
Fine. If he goes, give him the list.
सीता —हो. नाहीतर मीच संध्याकाळी जाईन.
Yes. Otherwise I'll go myself in the evening.
आजी —पण उशीर झाला, तर भाजीवाला घरी जाईल.
But if it gets late, the vegetable seller will go home.
सीता —मग मी लवकरच निघेन, आजी!
Then I'll set out nice and early, Granny!

स्पष्टीकरण · Explanation

अटीसाठी जर … तर ही जोडी वापरा. जर वाक्याच्या सुरुवातीला येते आणि तर दुसऱ्या भागाच्या तोंडाशी. जर पाऊस पडला, तर मी घरातच थांबेन. बोलण्यात जर हा शब्द अनेकदा येतच नाही — पाऊस पडला तर मी थांबेन — पण तर मात्र नेहमी लागतो.

A condition in Marathi runs on a two-word frame: जर opens the 'if' half, तर opens the 'then' half. जर पाऊस पडला, तर मी घरातच थांबेन — 'if it rains, I'll stay at home'. In everyday speech जर is very often dropped and the sentence still works perfectly — पाऊस पडला तर मी थांबेन — but तर is never dropped. If you can only remember one of the two, remember तर.

इथे एक गंमत आहे. गोष्ट उद्याची असते, पण जर असलेल्या पहिल्या भागात भूतकाळाचे रूप येते — पडला, गेला, आली — आणि तर असलेल्या दुसऱ्या भागात भविष्यकाळ येतो — थांबेन, जाईल, देईन. जर तो आला, तर मी त्याला सांगेन.

Now the part that surprises every learner. The जर half wears the PAST form even when the whole sentence is about tomorrow: जर तो आला, तर मी त्याला सांगेन — word for word 'if he came, then I will tell him', but it means 'if he comes'. Marathi treats the condition as a done thing and then looks forward from it. So the shape is past form in the जर half, future in the तर half. पडला … थांबेन. आला … सांगेन. Say a few pairs aloud until the mismatch stops feeling wrong.

नाहीतर म्हणजे 'तसे झाले नाही तर'. लवकर निघा, नाहीतर उशीर होईल. आणि कदाचित म्हणजे नक्की माहीत नाही — कदाचित उद्या पाऊस पडेल. कदाचित या शब्दानंतर क्रियापद भविष्यकाळात येते.

नाहीतर is the other half of the fork — 'otherwise, or else'. It saves you a whole second sentence: लवकर निघा, नाहीतर उशीर होईल ('leave early, or else you'll be late'). And when you are not sure at all, open with कदाचित, 'perhaps', which takes the future after it: कदाचित उद्या पाऊस पडेल. Note the Marathi habit with weather — rain does not 'happen', it falls: पाऊस पडतो, पाऊस पडला, पाऊस पडेल.

शब्द · Vocabulary

शब्द	Meaning	टीप · Note
जर	if	opens the condition; may be dropped in speech
तर	then	opens the result half; never dropped
नाहीतर	otherwise, or else	one word, written joined
पाऊस	rain	पुल्लिंगी; पाऊस पडतो, सामान्यरूप पावसा-
कदाचित	perhaps	the verb after it goes into भविष्यकाळ

सराव · Practice

जर उद्या पाऊस ________, तर आपण घरातच थांबू.If it rains tomorrow, we'll stay at home.

जर बस आली नाही, ________ मी परत घरी जाईन.If the bus doesn't come, ___ I'll go back home.

लवकर निघा, ________ उशीर होईल.Leave early, ___ you'll be late.

कदाचित उद्या तो ________.Perhaps he will come tomorrow.

वाक्य लावा — 'If it rains, I'll stay at home.'Put the words in order.

जोड्या लावा.Match the pairs.

वापरून पाहा · Use it

उद्याच्या तीन अटी लिहा — जर … तर. एक पावसाविषयी, एक कामाविषयी, एक कोणाच्या भेटीविषयी. मग शेवटी एक वाक्य नाहीतर वापरून लिहा.

Write three जर … तर sentences about your own tomorrow: one about the weather, one about your work, one about somebody you may or may not meet. Watch your two halves as you write — past form after जर, future after तर. Then add one more sentence with नाहीतर that says what you will do if none of it works out. This is the sentence shape you will use every time you make a plan out loud in Marathi.