आईला सांगा
Giving and telling

मी आईला भेट देते. मी शिक्षिकेला सांगते. माणसाला तोच -ला.

The same -ला marks the person who receives — a gift, a note, or a piece of news.

ऐका · Listen

कोणाला काय?
राम —सीता, तुम्ही आईला काय देता?
Sītā, what are you giving Mother?
सीता —मी आईला फूल देते. आणि चिठ्ठी पण.
I'm giving Mother a flower. And a note as well.
राम —बरे. मी भावाला खाऊ देतो.
Good. I'm giving my brother a treat.
सीता —आणि बहिणीला?
And your sister?
राम —बहिणीला भेट देतो.
I'm giving my sister a present.
सीता —मुलाला पैसे देता का?
Are you giving the boy money?
राम —नाही. मुलाला खाऊ देतो, पैसे नाही.
No. The boy gets a treat, not money.
सीता —आणि शिक्षिकेला?
And your teacher?
राम —शिक्षिकेला चिठ्ठी देतो. आणि आईला सांगतो.
I will give the teacher a note. And I will tell Mother.

स्पष्टीकरण · Explanation

मी आईला फूल देते. मी भावाला खाऊ देतो. मी शिक्षिकेला चिठ्ठी देतो. माणसाला -ला, आणि वस्तू तशीच.

देणे and सांगणे put two things in one sentence: what is handed over, and the person it goes to. Marathi keeps them apart very simply. The person takes -ला on the oblique stem — आईला, भावाला, शिक्षिकेला — and the thing stands bare: फूल, खाऊ, चिठ्ठी. So मी आईला फूल देते is word for word 'I mother-to flower give'. The person comes first, the thing second, the verb last, and that order is the comfortable one in Marathi.

मुलाला बोलवा — इथे मुलगा येतो. आईला सांगा — इथे आई ऐकते. पण -ला तोच आहे.

Notice that this is the same ending you met last lesson, doing a second job. In मुलाला बोलवा the boy is the one you act on; in आईला सांगा the mother is the one who receives what you say. English feels these as different — 'call the boy' against 'tell it to mother' — and the Marathi tradition feels them as different too, counting them as two separate विभक्ती in level 9. Only the ending refuses to notice: it is -ला both times.

पैसे नेहमी अनेकवचनी: पैसे द्या. खाऊ मुलाला, आणि चिठ्ठी शिक्षिकेला.

Three words worth handling carefully. पैसे is money, and Marathi says it in the plural — पैसे द्या, never पैसा द्या, though the single coin is पैसा. खाऊ is what an adult brings a child: sweets, a snack, a small treat, and it is what you give a मुलगा or a मुलगी rather than a grown-up. चिठ्ठी is a short handwritten note — the slip you send to a teacher or leave on the table — as against a proper letter, which waits for a later lesson.

शब्द · Vocabulary

शब्द	Meaning	टीप · Note
पैसे	money	पुल्लिंगी अनेकवचन; एकवचन पैसा — a coin, a paisa
भेट	gift, present; also a meeting	स्त्रीलिंगी; सामान्यरूप भेटी-
खाऊ	a treat, sweets or a snack for a child	पुल्लिंगी; built on the verb खाणे
चिठ्ठी	a note, a slip of paper	स्त्रीलिंगी; सामान्यरूप चिठ्ठी-
फूल	flower	नपुंसकलिंगी; अनेकवचन फुले; सामान्यरूप फुला-

सराव · Practice

मी ________ फूल देते. (आई)I give Mother a flower.

कोणते वाक्य बरोबर आहे?Which sentence is correct?

सीता ________ पैसे देते. (मुलगा)Sītā gives the boy money.

मी भावाला खाऊ देतो. -ला कोणाला?In this sentence, who carries the -ला?

वाक्य लावा.Put the words in order: 'I give the teacher a note.'

जोड्या लावा.Match the words.

वापरून पाहा · Use it

आज कोणाला काय देता? म्हणा — मी आईला फूल देते. मी भावाला खाऊ देतो. मी शिक्षिकेला चिठ्ठी देते. आणि मग — मी आईला सांगते.

Name five people you know and give each of them something out loud, one sentence apiece: मी आईला फूल देते, मी भावाला खाऊ देतो, मी मुलीला भेट देते. Keep the shape steady — person with -ला, thing bare, verb at the end — and let the words in the middle change. Then change the verb and say three more with सांगणे — मी आईला सांगते, मी भावाला सांगते, मी शिक्षिकेला सांगते. The person keeps the -ला exactly as before; only what is handed over falls away.