Level 2 · Lesson 8

दिवस आणि आठवडा
Day and week

आठवड्याचे वार, आणि कधी या प्रश्नाचे उत्तर.

The days of the week, and how to answer कधी — when?

ऐका · Listen

आठवडा
राम —नमस्कार सीता! तुम्ही सकाळी कधी उठता?
Hello Sītā! When do you get up in the morning?
सीता —सोमवार सकाळी मी लवकर उठते.
On Monday morning I get up early.
राम —आणि रविवार?
And Sunday?
सीता —रविवार सकाळी मी उशिरा उठते.
On Sunday morning I get up late.
राम —सोमवार संध्याकाळी वेळ आहे का?
Do you have time on Monday evening?
सीता —सोमवार संध्याकाळी वेळ नाही. मंगळवार संध्याकाळी वेळ आहे.
Monday evening I have no time. Tuesday evening I do.
राम —ठीक आहे. मंगळवार संध्याकाळी मी इथे येतो.
Fine. I will come here on Tuesday evening.
सीता —बरे! आठवडा लवकर जातो, नाही का?
Good! The week goes by fast, doesn't it?
राम —हो, आणि महिना लवकर जातो.
Yes, and the month goes by fast too.

स्पष्टीकरण · Explanation

आठवड्याचे दिवस: रविवार, सोमवार, मंगळवार, बुधवार, गुरुवार, शुक्रवार, शनिवार. सगळे पुल्लिंगी, आणि सगळ्यांच्या शेवटी -वार. प्रत्येक नाव ग्रहाचे — रवि (सूर्य), सोम (चंद्र), मंगळ, बुध, गुरु, शुक्र, शनि.

Seven names, one ending, and one idea behind all of them. Every Marathi weekday ends in -वार and carries the name of a heavenly body: रवि the sun, सोम the moon, then मंगळ, बुध, गुरु, शुक्र and शनि — the five planets the old astronomers could follow with the naked eye. The week opens on रविवार, and all seven are पुल्लिंगी, so it is हा सोमवार.

कधी? — सोमवार सकाळी. रविवार दुपारी. मंगळवार रात्री. वाराचे नाव जसेच्या तसे राहते, आणि पुढे सकाळी, दुपारी, संध्याकाळी, रात्री हे तयार शब्द येतात.

To answer कधी, put a day name straight in front of one of the ready-made time words from lesson 2-2: सोमवार सकाळी, रविवार दुपारी, मंगळवार रात्री. Nothing is added to सोमवार — it stands exactly as a dictionary has it, and the सकाळी beside it does all the work. Marathi does have a way of saying 'on Monday' with the day alone, and it needs an ending on the day name; that ending belongs to level 3, not to today.

दिवस, आठवडा आणि महिना — सगळे पुल्लिंगी. वेळ मात्र स्त्रीलिंगी — ती वेळ. वेळ आहे का? — हो, वेळ आहे. नाही, वेळ नाही.

दिवस, आठवडा and महिना are all पुल्लिंगी. वेळ is स्त्रीलिंगी — ती वेळ — and it is the one you will use most: वेळ आहे का? is how a Marathi speaker asks whether you are free, and वेळ नाही is the politest refusal in the language — no excuse expected, none offered. Two spellings worth guarding here: the ळ of वेळ is not a plain ल, and वेल with ल is a climbing vine.

शब्द · Vocabulary

शब्द	Meaning	टीप · Note
दिवस	day	पुल्लिंगी
आठवडा	week	पुल्लिंगी
महिना	month	पुल्लिंगी
सोमवार	Monday	पुल्लिंगी; सोम (चंद्र) + वार
रविवार	Sunday	पुल्लिंगी; रवि (सूर्य) + वार; आठवडा इथे सुरू होतो
वेळ	time	स्त्रीलिंगी; वेळ आहे का? — are you free?

सराव · Practice

जोड्या लावा.Match the pairs.

रविवार सकाळी मी ________ उठते.On Sunday morning I get up late.

‘तुम्ही कधी येता?’ — योग्य उत्तर कोणते?Which is a correct answer to ‘when are you coming?’

वाक्य लावा — ‘On Monday morning I get up early.’Put the words in order.

सोमवार, मंगळवार, बुधवार, ________, शुक्रवार.Complete the week.

यातला कोणता शब्द वार नाही?Which of these is not a weekday?

वापरून पाहा · Use it

तुमचा आठवडा सांगा. सोमवार सकाळी काय? रविवार सकाळी काय? मोठ्याने म्हणा — सोमवार सकाळी मी लवकर उठतो.

Say your own week out loud, one sentence for each day: सोमवार सकाळी मी लवकर उठतो, रविवार सकाळी मी उशिरा उठते — with the ending that fits you. Then ask somebody वेळ आहे का? and listen to yourself answer हो, वेळ आहे. Seven sentences is a whole week of Marathi, and you can already build every one of them.