अभ्यासक्रम →Level 6 · सहजता आणि म्हणी →पाठ 19
Level 6 · Lesson 19वाचनाची आवड
A taste for reading
पुस्तके आणि लेखकांविषयी बोलणे, आणि -आवे व वाचून बघा वापरून सुचवणे.
Talk about books and writers, and recommend one with the -आवे form and with वाचून बघा.
ऐका · Listen
काय वाचता?
What are you reading these days?
I'm reading a novel by V. S. Khāṇḍekar.
How is it?
It starts slowly, but the language is beautiful. You like poetry, don't you?
Very much. I read Kusumāgraj's poems again and again.
Then give Vindā Karandīkar a read. He's a poet quite unlike the others.
I certainly will. And among prose writers, who is your favourite?
Pu. La. Deshpande. You cannot read him without laughing.
And everyone should read Sāne Gurujī's Śyāmchī Āī at least once.
True. I read that book when I was still at school.
स्पष्टीकरण · Explanation
काही तरी सुचवायचे असेल तर -आवे हे रूप वापरा. कर्त्याला -ने किंवा -नी लागते आणि क्रियापद वस्तूप्रमाणे बदलते — प्रत्येकाने ही कादंबरी वाचावी, मुलांनी रोज थोडे वाचावे, तुम्ही ह्या कविता वाचाव्यात. याचे नकाररूप म्हणजे नये — रात्री उशिरापर्यंत वाचू नये.
To recommend rather than order, Marathi reaches for the -आवे form you first met behind पाहिजे and लागले in level 4. Set free of them it becomes the language of good advice: प्रत्येकाने ही कादंबरी वाचावी, 'everyone should read this novel'. Two things move together in it, exactly as in the past tense — the person advised takes -ने or -नी (प्रत्येकाने, मुलांनी), and the verb agrees with the thing read: कादंबरी वाचावी, पुस्तक वाचावे, कविता वाचाव्यात. Its negative is नये, the impersonal 'one should not': रात्री उशिरापर्यंत वाचू नये.
मित्राला सांगताना -आवे जरा जड वाटते. तेव्हा ‘वाचून बघा’ म्हणा. वाचा हा आदेश आहे; वाचून बघा ही सूचना आहे — करून बघण्यात जबरदस्ती नाही. तसेच ऐकून बघा, खाऊन बघा, लिहून बघा.
Between friends the -आवे form can sound like a school report. Say वाचून बघा instead — 'read it and see'. वाचा is a straight instruction; वाचून बघा hands the book over and leaves the decision with the other person, which is why the same बघणे or पाहणे turns up in ऐकून बघा, खाऊन बघा, करून पाहा — and in the heading at the foot of every one of these lessons.
पुस्तकांबद्दल बोलताना हे शब्द लागतात — कविता आणि कवी, कादंबरी, कथा, लेखक आणि लेखिका, आणि सगळ्यांना मिळून साहित्य. मराठी साहित्य मोठे आहे: ज्ञानेश्वर आणि तुकारामांपासून आजच्या कादंबरीपर्यंत.
A small kit of words covers most book talk: कविता (a poem, and poetry in general) with its कवी; कादंबरी for a novel and कथा for a short story; लेखक for a writer, लेखिका when she is a woman; and साहित्य for the whole body of writing. Marathi literature is not a small shelf — it runs from ज्ञानेश्वर and तुकाराम in the thirteenth and seventeenth centuries through साने गुरुजी to the novels being published this year, and several of its writers have won the Jnanpith, India's highest literary award.
शब्द · Vocabulary
| शब्द | Meaning | टीप · Note |
|---|---|---|
| कविता | a poem; poetry | स्त्रीलिंगी; अनेकवचन कविता; कविता म्हणणे = to recite |
| कवी | a poet | पुल्लिंगी; अनेकवचनही कवी; अनेकवचनी सामान्यरूप कवीं- (कवींच्या) |
| कादंबरी | a novel | स्त्रीलिंगी; सामान्यरूप कादंबरी- (कादंबरीत, कादंबरीचा) |
| लेखक | a writer | पुल्लिंगी; स्त्रीलिंगी लेखिका; सामान्यरूप लेखका- (लेखकाने) |
| साहित्य | literature | नपुंसकलिंगी; मराठी साहित्य, साहित्य संमेलन |
सराव · Practice
वापरून पाहा · Use it
तुम्हाला आवडलेले एक पुस्तक निवडा आणि चार वाक्यांत त्याबद्दल सांगा — नाव, लेखक किंवा कवी, ते कशाबद्दल आहे, आणि तुम्हाला काय आवडले. शेवटी एका वाक्यात सुचवा — हे जरूर वाचावे, किंवा हे वाचून बघा.
Pick one book you have loved and speak about it for four sentences: its name, who wrote it, what it is about, and the thing in it that stayed with you. Close with a recommendation, and choose your register deliberately — हे पुस्तक जरूर वाचावे if you mean it seriously, हे वाचून बघा if you are simply handing it across a table. Then find one Marathi poem, read it aloud twice, and see how much of it you can still hear afterwards.